އިސްލާމްދީން މުސްލިމުންނަށް ދަސްކޮށްދެނީ ﷲ ދެއްވާފައިވާ ކޮންމެ ނިޢުމަތެއްގެ އަގުވަޒަންކުރުމަށެވެ. އަދި ކާބޯތަކެއްޗަކީ އެންމެ ބޮޑު ނިޢުމަތްތަކުގެ ތެރެއިން ހިމެނޭ އެއްޗެކެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި، އިސްރާފު ނުކުރުމަށް ﷲ މުއުމިނުންނަށް އިންޒާރު ދެއްވާފައިވެއެވެ. އަދި އިސްރާފުކުރާ މީހުންނަކީ ޝައިޠާނުންގެ އަޚުން ކަމުގައި ވަނީ ބަޔާންކުރައްވާފައެވެ.
ކާބޯތަކެއްޗަކީ ގިނަ ބަޔަކު އެ ހޯދުމަށް ބުރަ މަސައްކަތްކުރާ ހަދިޔާއެކެވެ. އެހެންކަމުން، އެ ތަކެތި އިސްރާފުކުރުމަކީ ޝުކުރުވެރިކަން ކުޑަކަމުގެ ހެއްކެކެވެ. ކޮންމެ ހަނޑޫ އޮށަކާއި ކޮންމެ ޕާން ފޮއްޗަކީވެސް ﷲގެ ރަޙުމަތެއްކަން މުއުމިނަކު އަބަދުވެސް ހަނދާން ބަހައްޓަންވާނެއެވެ.
“ތިޔަބައިމީހުން ކައިބޮއި އުޅޭށެވެ! އަދި އިސްރާފު ނުކުރާށެވެ! ހަމަކަށަވަރުން، އިސްރާފުކުރާ މީހުންދެކެ އެކަލާނގެ ލޯބިވެވޮޑިގެނެއް ނުވެއެވެ.” — ސޫރަތުލް އަޢުރާފް 7:31
ކާބޯތަކެއްޗަށް އިޙްތިރާމްކުރުމުގެ މުހިންމުކަން ރަސޫލާ ﷺ ގެ އުނގަންނައިދެއްވުންތަކުން ވަރަށް ސާފުކޮށް އެނގެން އެބައޮތެވެ. އެކަލޭގެފާނު މީސްތަކުންނަށް ބާރުއެޅުއްވީ މެދުމިންވަރަކަށް ކެއުމަށާއި، ބޭނުމެއް ނެތި ކާބޯތަކެތި ބާކީ ނުކުރުމަށެވެ. އަދި ކާބޯތަކެތީގެ އެތިކޮޅެއް ބިމަށް ވެއްޓުނު ކަމުގައިވިޔަސް، އެ ނަގައި، ސާފުކޮށް، ކެވޭވަރުވާނަމަ ކެއުމަށް އެކަލޭގެފާނު އިރުޝާދު ދެއްވިއެވެ. މި އުނގަންނައިދެއްވުންތަކުން މުސްލިމުންނަށް ހަނދާންކޮށްދެނީ، ކާބޯތަކެއްޗަކީ ދުވަހަކުވެސް ފަރުވާކުޑަކޮށް އުކާލަންޖެހޭނެ އެއްޗެއް ނޫންކަމެވެ.
ކާބޯތަކެތި އިސްރާފުވުން ގިނަވަނީ ރަމަޟާން މަހު، ބޭނުންވާ މިންވަރަށްވުރެ އިތުރަށް ކައްކައި، ސުފުރާމައްޗަށް އެރުވުމުގެ ސަބަބުންނެވެ. ކެއުމަށްފަހު ގިނަ ކާބޯތަކެތި ތަކެތި އުކާލަން ޖެހޭ ފަހަރު އާދެއެވެ. އިސްލާމްދީނުގައި ދިލަތިކަމަށް ބާރުއެޅި ނަމަވެސް، ހައްދުފަހަނަޅައި ދިއުމާއި އިސްރާފުކުރުން މަނާކުރެއެވެ. އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތަކީ އެކަށީގެންވާ މިންވަރަށް ތަކެތި ތައްޔާރުކުރުމާއި، އިތުރުވާ ތަކެތި އުކާލުމުގެ ބަދަލުގައި އަވަށްޓެރިންނަށް ނުވަތަ ފަގީރުންނަށް ހަދިޔާކުރުމެވެ.
ރަސޫލާ ﷺ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ: “ހަމަކަށަވަރުން، ތިޔަބައިމީހުން ކާ އެއްޗެހީގެ ތެރެއިން ބަރަކާތް ހުރީ ކޮން އެތިކޮޅެއްގައި ކަމެއް ތިޔަބައިމީހުންނަކަށް ނޭނގޭނެއެވެ.” (ޞަޙީޙް މުސްލިމް)
ކާބޯތަކެއްޗަށް އިޙްތިރާމްކުރުމަށާއި އިސްރާފުނުކުރުމަށް މުސްލިމުން ކުޑަކުދިންނަށް ތަރުބިއްޔަތު ދޭންޖެހެއެވެ. ކުދިންނަށް ކެވޭނެ މިންވަރަށް ތަކެތި ނެގުމަށާއި، ކޮންމެ ކެއުމެއްގެ ފަހަތުގައިވާ ބުރަ މަސައްކަތުގެ އަގުވަޒަންކުރުމަށް މައިންބަފައިންނަށް ބާރުއެޅިދާނެއެވެ. ކާބޯތަކެތި ހޯދުމަށް ގިނަ އާއިލާތަކަކުން ތަހައްމަލުކުރާ ދަތިތައް ކުދިންނަށް ފަހުމްވުމުން، އެކުދިންގެ ކިބައިގައި ޝުކުރުވެރިވުމާއި ޒިންމާދާރުކަން އިތުރުވެގެންދާނެއެވެ. ކުޑައިރު އަށަގަންނަ ރަނގަޅު އާދަތަކަކީ މުޅި އުމުރަށް ދެމިގެންދާނެ ކަންކަމެވެ.
ކާބޯތަކެތި އިސްރާފުކުރުމުން ދުރުހެލިވުމަކީ އިސްލާމްދީނުގައި ޝުކުރުވެރިވުމާއި ރީތި އަޚްލާޤުގެ ބައެކެވެ. ހޭލުންތެރި މުސްލިމަކީ މެދުމިންވަރަށް ކައިބޮއި، އެހެންމީހުންނާ ހިއްސާކޮށް، ﷲ ދެއްވި ނިޢުމަތްތައް އިސްރާފުވިޔަނުދީ ރައްކާތެރިކުރާ މީހެކެވެ. އަހަރެމެން ކާބޯތަކެއްޗަށް އިޙްތިރާމްކޮށް، ބުއްދިވެރިގޮތުގައި ބޭނުންކުރުމުން، އެއީ ﷲ އަށް ޝުކުރުވެރިވުމާއި އިސްލާމްދީނުގެ ރީތި އުނގަންނައިދިނުންތަކަށް ތަބާވުމެވެ.